Dökümhane Toz Toplama Sistemleri

Dökümhane toz toplama sistemleri, ergitmeden temizlemeye kadar her hatta açığa çıkan toz ve dumanın kaynağında yakalanıp filtrelenmesi için tesise özel projelendirilen ünitelerdir. Dökümhane ortamı, yüksek sıcaklık, kıvılcım, yağlı duman ve kristalin silika içeren kum tozunu aynı anda barındırdığı için standart bir filtre paketiyle çözülmez. Her kaynağın sıcaklığı, toz karakteri ve debisi ayrı hesaplanır.

Dökümhane toz toplama uygulamalarında hedef yalnızca bacadan çıkan emisyonu düşürmek değildir. Ocak başındaki operatörün soluduğu havanın temizlenmesi, kıvılcımın filtreye ulaşmadan tutulması ve tozun sistem içinde tıkanma yapmadan tahliye edilmesi de aynı projenin parçasıdır. FLTS bu üç başlığı tek bir mühendislik çalışmasında birleştirir.

Dökümhanelerde Toz ve Duman Kontrolü

Dökümhanelerde ortaya çıkan kirletici tek tip değildir. Ergitme bölgesinde submikron boyutta metal oksit dumanı oluşurken, kum hazırlama ve silkeleme hatlarında daha iri ve aşındırıcı silis tozu açığa çıkar, taşlama bölgesinde ise metal talaşıyla birlikte kıvılcım taşınır. Bu nedenle dökümhane duman emiş sistemleri ile toz emiş hatları çoğu projede ayrı tasarlanır, çünkü metal dumanı filtreye yüksek sıcaklıkla ulaşır ve önce gaz soğutma kademesinden geçirilmesi gerekir.

Kontrol üç kademede kurgulanır. Kaynakta emiş davlumbaz ve hareketli kollarla kirleticiyi çıktığı noktada yakalar, bölgesel emiş ocak ve silkeleme gibi geniş kaynaklarda üst davlumbaz ya da kabinle çalışır, genel havalandırma ise kaçak kirleticiyi seyreltip ortam havasını tazeler. Davlumbaz yakalama hızı tozun ağırlığına göre belirlenir, çünkü yetersiz hız kirleticinin ortama kaçmasına, aşırı hız ise gereksiz enerji tüketimine yol açar.

Dökümhane Toz Toplama Sistemlerinin Kullanıldığı Prosesler

Dökümhane filtre sistemi projelendirilirken tesis tek bir hat olarak değil, birbirinden farklı kaynakların toplamı olarak ele alınır. Her proses kendi sıcaklığı, toz yükü ve çalışma rejimiyle hesaba girer.

Ergitme, Kum Hazırlama ve Döküm Sonrası İşlemler

Proses	Açığa çıkan kirletici	Öne çıkan çözüm
Ergitme ocakları	Yüksek sıcaklıkta metal oksit dumanı	Davlumbaz ve gaz soğutma kademesi
Pota transferi ve döküm	Yoğun duman ve kızgın partikül	Hareketli davlumbaz ya da bölgesel emiş
Kum hazırlama ve silo	Kristalin silika içeren ince toz	Transfer noktalarında kapalı emiş
Maça üretimi	Reçine ve amin buharı	Ayrı emiş hattı ve uygun bertaraf
Silkeleme ve sarsak	Sıcak ve yüksek konsantrasyonlu kum tozu	Kabinli emiş ve ön tutucu kademe
Kumlama kabinleri	Aşındırıcı ve tufal karışımı toz	Kartuş filtre ile yüksek yüzey alanı
Taşlama ve temizleme	Metal talaşı ve kıvılcım	Kıvılcım tutucu ve siklon ön kademe

Bu kaynakların bir kısmı sürekli, bir kısmı ise vardiya içinde aralıklı çalışır. Debi hesabı eş zamanlılık dikkate alınmadan yapıldığında fan gereğinden büyük seçilir ve işletme maliyeti kalıcı olarak yükselir. Tersi durumda, yani eksik hesaplanan debide davlumbazlar kirleticiyi yakalayamaz ve emisyon ölçümü sınır değerin üzerinde çıkar.

Doğru kurgu, hangi kaynağın hangi vardiyada devreye girdiğinin üretim planıyla birlikte değerlendirilmesini gerektirir. Sürekli çalışan ocak hattı ile günde birkaç saat devreye giren kumlama kabini aynı filtreye bağlanacaksa, damper ve otomasyon kurgusu da bu plana göre yapılır.

Dökümhane Toz Toplama Sistemi İmalatı ve Projelendirme

Projelendirme saha ölçümüyle başlar, her kaynağın sıcaklığı ve toz karakteri belirlenir, kanal güzergâhı çıkarılır ve toplam debi üzerinden filtre alanı hesaplanır. Ekipman seçimi bu hesaba göre yapılır, ince ve yapışkan dumanın yoğun olduğu hatlarda jet pulse torbalı filtre, kuru ve ince tozun hâkim olduğu kompakt uygulamalarda ise dökümhane jet kartuş filtre öne çıkar.

Dökümhane filtre sistemi tek bir üniteden oluşmaz. Ocak hatlarında filtre öncesine gaz soğutma ünitesi, kıvılcım riski taşıyan taşlama ve silkeleme hatlarında ise ön tutucu siklon eklenir. Filtre torbası malzemesi çalışma sıcaklığına göre belirlenir, ocak dumanının taşındığı yüksek sıcaklıklı hatlarda meta aramid ya da cam elyaf torba gerekir.

Dökümhane Toz Toplama Sistemi Fiyatları

Dökümhane toz toplama sistemleri fiyatı için tek bir liste rakamı verilemez, çünkü dökümhane filtre sistemleri tesisin kendi verilerine göre boyutlandırılır. İki farklı dökümhanede aynı tonaj dökülse bile kanal metrajı ve kaynak sayısı farklıysa maliyet de farklı çıkar. Dökümhane toz toplama sistemleri fiyatı hesaplanırken toplam hava debisi, hesaplanan filtre alanı ve seçilen kumaş cinsi ilk sıraya yerleşir.

Aşındırıcı toz ve yüksek sıcaklık gövde sac kalınlığını artırır, basınç kaybı yükseldikçe fan motor gücü ve enerji tüketimi büyür, kaynak sayısı ile güzergâh uzunluğu kanal ve davlumbaz metrajını belirler. Ocak hatlarındaki gaz soğutma ihtiyacı, yanıcı toz sınıfındaki tesislerde zorunlu olan patlama önleme ekipmanları ile montaj ve devreye alma kapsamı da toplam bedele yansır. Doğru fiyat, saha ölçümü yapıldıktan ve debi hesabı çıkarıldıktan sonra netleşir.

Dökümhane Toz Toplama Sistemi Seçiminde Nelere Dikkat Edilmelidir?

Yanlış boyutlandırılmış bir dökümhane filtre sistemi hem emisyon değerini tutturamaz hem de işletmeye kalıcı enerji yükü bindirir. Seçim aşamasında sekiz başlık belirleyici olur.

• Sıcaklık profili, her hattın gerçek çalışma sıcaklığı torba malzemesini doğrudan belirler
• Toz karakteri, aşındırıcı, yağlı ya da yanıcı toz farklı filtre ve gövde çözümü gerektirir
• Eş zamanlılık, aynı anda çalışmayan kaynakların toplam debiye nasıl yansıdığı hesaplanmalıdır
• Hava kumaş oranı, filtre alanının debiye göre doğru seçilmesi basınç kaybını ve torba ömrünü belirler
• Kıvılcım kontrolü, taşlama ve silkeleme hatlarında kıvılcım tutucu olmadan filtre riske girer
• Toz tahliyesi, rotary valf ve helezon kapasitesi biriken toz miktarına uygun seçilmelidir
• Mevzuat uyumu, emisyon değerleri Sanayi Kaynaklı Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliği kapsamında değerlendirilir
• İş sağlığı sınırları, kristalin silika için Tozla Mücadele Yönetmeliği kapsamında ayrı bir sınır değer tanımlıdır

Bu başlıkların tamamı dökümhane havalandırma sistemleri tasarımında birbirine bağlıdır. Alüminyum ve magnezyum dökümünde toz yanıcı sınıfa girdiğinden antistatik torba ve patlama önleme ekipmanları baştan projeye dâhil edilir. Torbalı ünite ile dökümhane jet kartuş filtre arasındaki tercih de aynı verilerin sonucunda netleşir, tek bir kalemde yapılan eksik hesap sistemin tamamının verimini düşürür.

FLTS Dökümhane Toz Toplama Sistemleri ile Projenize Özel Çözümler

FLTS, dökümhane filtre sistemleri alanında mühendislik, imalat, montaj ve devreye alma süreçlerini tek elden yürütür. Dökümhane duman emiş sistemleri ile toz hatları aynı proje kapsamında ele alınır, çünkü ikisi tesisin toplam debisini birlikte belirler. Dökümhane jet pulse filtre üniteleri, davlumbazlar, kanal hatları, endüstriyel fanlar ve toz tahliye ekipmanları kendi üretimimizden çıkar, bu nedenle proje tek bir sorumluluk altında ilerler.

Çalışma saha ziyaretiyle başlar. Mevcut hatlar incelenir, debi ölçümü yapılır ve dökümhane havalandırma sistemleri ile filtre hattı birlikte boyutlandırılır, ardından tesise özel çözüm teklif aşamasında detaylandırılır. Mevcut bir dökümhane jet pulse filtre ünitesinin revizyonu ya da sıfırdan kurulacak bir hat için demir çelik, otomotiv ve metal işleme sektörlerindeki saha tecrübemizle çalışıyoruz.

Dökümhane Toz Toplama Sistemleri Hakkında Sıkça Sorulan Sorular