
Patlaç Valf Kontrol Panosu
19 Haziran 2025
Kumlama Filtresi
11 Ağustos 2026Sürgülü Klape | Bıçaklı vana | Şiber Klape
Sürgülü klape (bıçaklı vana, şiber klape), silo, bunker, filtre hunisi ya da şut altındaki toz, granül ve dökme malzeme akışını tamamen kesmek ya da açmak için kullanılan aç-kapa ekipmanıdır. Gövde içinde ileri geri hareket eden düz bir sürgü plakası akış yolunu kapatır ya da açar. Basit ve kompakt yapısı sayesinde az yer kaplar.
Toz toplama sistemlerinde çoğunlukla filtre hunisi ile rotary valf arasına konur; bakım sırasında hattı kapatarak valfin güvenle sökülmesini sağlar. Silo altında, mikser girişinde ve konveyör beslemesinde de yaygın olarak kullanılır. FLTS sürgülü klapeleri ağız ölçüsüne, malzemeye ve tahrik tercihine göre karbon çelik ya da paslanmaz olarak ölçüye özel imal eder.
- Kare, dikdörtgen ya da dairesel ağız kesiti
- Manuel, pnömatik ya da elektrikli tahrik
- Karbon çelik ya da paslanmaz gövde ve sürgü
- İsteğe bağlı açık ve kapalı konum sinyali
Sürgülü Klape (Bıçaklı Vana) Nedir?
Sürgülü klape, bir gövde içinde yatay olarak hareket eden düz bir sürgü plakası (bıçak) bulunduran akış kontrol ekipmanıdır. Temel görevi, serbest akan dökme malzemelerin (toz, granül, pelet) akışını tamamen durdurmak ya da tamamen başlatmaktır. Sektörde bıçaklı vana, şiber klape ve sürgülü vana adlarıyla da anılır.
Sürgülü klape dozaj ekipmanı değildir. Akışı kesmek ya da açmak için kullanılır. Malzemenin belirli bir miktarda ve sürekli verilmesi gerekiyorsa klapenin altına bir rotary valf ya da helezon konur. Klape bu düzende bakım, ürün değişimi ve acil durumda hattı kapatma görevini üstlenir.
Sürgülü Klape Nasıl Çalışır?
Klape bir silo, bunker, filtre hunisi ya da akış şutu altına flanşla bağlanır. İçindeki sürgü plakası tahrik mekanizmasıyla (manuel kol, pnömatik piston ya da elektrik motoru) ileri geri hareket ettirilir.
- Kapalı konum: Sürgü akış yolunu tamamen kapatır ve malzemenin aşağı geçişini keser.
- Açık konum: Sürgü tamamen geri çekilir; malzeme ağız kesitinin tamamından serbestçe akar.
Sürgü kapanırken üstteki malzemenin içinden geçer. Bu yüzden sürgünün ön kenarı malzemeyi kesecek biçimde hazırlanır ve tahrik, üstteki malzeme yükünü yenecek güçte seçilir. Uzun süre dolu silonun altında kapalı bekleyen bir klapede sürgü üzerindeki yük artar; tahrik seçimi buna göre yapılır.
Sürgülü Klapenin Bileşenleri
- Gövde (kasa): Hattın diğer ekipmanlarına flanşla bağlanan ana yapı. Kare, dikdörtgen ya da dairesel kesitli olabilir.
- Sürgü plakası (bıçak): Akışı kesen ya da açan hareketli parça. Çoğunlukla paslanmaz çelikten üretilir.
- Kılavuzlar ve yataklama: Sürgünün düzgün ve sıkışmadan hareket etmesini sağlar.
- Conta ve sızdırmazlık elemanları: Sürgü çevresinden toz sızıntısını önler.
- Tahrik mekanizması: Sürgüyü hareket ettiren manuel, pnömatik ya da elektrikli sistem.
- Konum sensörleri (isteğe bağlı): Açık ve kapalı konumu kumanda sistemine bildirir.
Sürgülü Klape Çeşitleri
Sürgülü klapeler tahrik şekline, ağız kesitine ve malzemesine göre ayrılır. Aşağıdaki tablo başlıca seçenekleri özetler.
| Seçenek | Yapı | Uygun olduğu yer |
|---|---|---|
| Manuel kollu ya da volanlı | Sürgü elle, kol ya da volan ile hareket ettirilir | Seyrek açılıp kapanan noktalar, bakım kapatması |
| Pnömatik | Sürgüyü basınçlı havayla çalışan piston hareket ettirir | Hızlı ve sık açma-kapama, otomasyonlu hatlar |
| Elektrikli | Sürgü motor ve mekanizmayla hareket eder | Basınçlı hava bulunmayan ya da istenmeyen yerler |
| Kare ve dikdörtgen kesit | Düz flanşlı gövde | Silo, bunker ve filtre hunisi çıkışları |
| Dairesel kesit | Boru flanşına uygun gövde | Şut ve boru hatları |
| Paslanmaz gövde ve sürgü | AISI 304 ya da 316 paslanmaz çelik | Gıda, kimya, nemli ve korozif ortamlar |
Pnömatik ve elektrikli klapeler PLC ve kumanda sistemlerine bağlanabilir. Konum sensörüyle klapenin açık ya da kapalı olduğu kumanda panosunda izlenir.
Hattaki Yeri ve Diğer Ekipmanlarla Kullanımı
Sürgülü klape tek başına değil, bir boşaltma düzeninin parçası olarak çalışır. Tipik yerleşimler şunlardır:
- Filtre altı: Huni ile hava kilidi (rotary valf) arasına konur. Valf bakıma alındığında klape kapatılır ve huni boşalmadan valf sökülür.
- Silo altı: Silo çıkışında akışı keser. Altında çoğunlukla bir taşıyıcı helezon ya da rotary valf bulunur.
- Konveyör ve mikser beslemesi: Malzemenin hatta girişini açar ya da keser.
- Şut ve dökme hatları: Malzeme akışını yönlendirme ya da kesme noktalarında kullanılır.
Silo üstü jet filtre ve jet pulse torbalı filtre uygulamalarında huni çıkışına konan klape, filtre çalışırken boşaltma ekipmanına güvenli bakım imkânı verir.
Sürgülü Klapenin Avantajları ve Sınırları
- Sızdırmazlık: İyi oturan sürgü ve conta, ince tozda bile malzeme kaçağını ve ortamın kirlenmesini önler.
- Kompakt yapı: Boyu kısadır, dar alanlarda da kurulabilir.
- Kolay bakım: Az sayıda parçadan oluşur; conta ve sürgü kolayca değiştirilir.
- Tam açık geçiş: Açık konumda ağız kesiti tamamen boşalır, akışa direnç oluşmaz.
- Otomasyon uyumu: Pnömatik ya da elektrikli tahrikle kumanda sistemine bağlanır.
Sürgülü klapeler düşük basınçlı hatlarda ve serbest akan kuru dökme malzemelerde kullanılır. Yüksek basınçlı boru hatlarında genellikle küresel ya da glob vanalar tercih edilir. Sürgü ara konumda bırakılarak akış kabaca kısılabilir; ancak düzenli dozaj için rotary valf ya da helezon kullanılmalıdır.
Sürgülü Klape Seçiminde Dikkat Edilmesi Gerekenler
- Ağız ölçüsü ve kesiti: Üst ve alttaki ekipmanın flanşına uymalıdır.
- Malzemenin cinsi: Aşındırıcı malzemede sürgü ve conta dayanımı, yapışkan malzemede sürgünün temiz kalması önemlidir.
- Üstteki malzeme yükü: Dolu silo altında sürgüye binen yük tahrik gücünü belirler.
- Sıcaklık: Sıcak malzemede conta ve gövde malzemesi buna göre seçilir.
- Kullanım sıklığı: Seyrek kullanımda manuel, sık kullanımda pnömatik ya da elektrikli tahrik uygundur.
- Yanıcı toz: Patlayıcı ortam sınıfındaki bölgelerde tahrik, sensör ve topraklama buna uygun olmalıdır.
Montaj ve Bakım
Klape, gövdesini zorlamayacak biçimde düz ve gerilimsiz bağlanır. Eğri bağlanan gövde sürgünün sıkışmasına yol açar. Sürgünün tam açık ve tam kapalı konuma geldiği ilk çalıştırmada kontrol edilir; pnömatik klapelerde hava basıncı ve hız ayarı yapılır.
Periyodik bakımda şunlara bakılır:
- Sürgü kenarında ve yüzeyinde aşınma
- Contalardan toz kaçağı
- Kılavuzlarda birikme ve sıkışma
- Pnömatik pistonda hava kaçağı, elektrikli tahrikte mekanizma durumu
- Konum sensörlerinin doğru sinyal verip vermediği
Uzun süre kapalı bekleyen klapeler zaman zaman açılıp kapatılarak sürgünün yapışması önlenir.
Sürgülü Klape Fiyatını Belirleyen Etkenler
Sürgülü klape ölçüye ve uygulamaya göre imal edildiği için fiyat bu bilgilerle hazırlanır. Başlıca etkenler şunlardır:
- Ağız ölçüsü ve kesit şekli
- Gövde ve sürgü malzemesi: karbon çelik ya da paslanmaz
- Tahrik tipi: manuel, pnömatik ya da elektrikli
- Konum sensörü ve kumanda bağlantısı
- Sıcaklık, aşınma ya da patlayıcı ortam gibi özel koşullar
Ağız ölçüsü, malzeme ve tahrik tercihiyle teklif formunu doldurduğunuzda uygun klape ve fiyat hazırlanır.
Sektöre Göre Sürgülü Klape ve Bıçaklı Vana Seçimi
Sürgülü klape, silo, bunker ya da filtre altındaki akışı tamamen keser ya da açar. Toz toplama sistemlerinde çoğunlukla rotary valfin üstüne konur; bakım sırasında hattı kapatıp valfin güvenle sökülmesini sağlar. Aşağıdaki tablo, sektöre göre seçimde neye bakıldığını özetler.
| Sektör | Klapenin görevi | Seçimde dikkat edilen nokta |
|---|---|---|
| Çimento ve beton | Silo altında çimento akışını keser | Aşındırıcı malzeme; sürgü ve conta dayanımı |
| Un, yem ve tahıl | Silo ve mikser girişinde akışı açıp kapatır | Yanıcı toz; topraklama ve tahrik seçimi |
| Gıda | Hijyen gereken hatlarda akışı keser | Paslanmaz gövde ve sürgü |
| Plastik ve kimya | Granül ve toz kimyasal akışını kontrol eder | Kimyasal uyum, sızdırmazlık |
| Enerji santralleri | Kül ve kömür tozu hatlarını kapatır | Sıcak ve aşındırıcı malzeme |
| Toz toplama filtreleri | Filtre hunisi ile rotary valf arasında servis kapatması yapar | Ağız ölçüsünün huni ve valf flanşına uyması |
Klapenin altındaki boşaltma ekipmanı için hava kilidi ve rotary valf sayfasına, malzemenin taşınması için taşıyıcı helezon sayfasına bakabilirsiniz.
Sürgülü Klape İçin Teklif Alırken Hazırlanacak Bilgiler
- Ağız ölçüsü ve kesiti: kare, dikdörtgen ya da dairesel.
- Akan malzemenin cinsi, tane yapısı ve sıcaklığı.
- Tahrik tercihi: manuel, pnömatik ya da elektrikli.
- Açık ve kapalı konum için sinyal istenip istenmediği.
- Gövde ve sürgü malzemesi: karbon çelik ya da paslanmaz.
- Klapenin takılacağı yer ve üstündeki malzeme yükü (silo altı, filtre altı).
- Bölge patlayıcı ortam sınıfındaysa bu bilgi.
Sürgülü Klape Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Sürgülü klape, bıçaklı vana ve şiber klape aynı ürün mü?
Evet. Üçü de gövde içinde hareket eden düz bir sürgüyle dökme malzeme akışını kesen ya da açan aynı ekipmanı anlatır.
Sürgülü klape ile rotary valf arasındaki fark nedir?
Sürgülü klape akışı yalnız açar ya da keser. Rotary valf ise malzemeyi sürekli ve düzenli miktarda boşaltır, hava geçişini de sınırlar. Filtre altında ikisi çoğunlukla birlikte kullanılır.
Sürgülü klape dozaj için kullanılabilir mi?
Sürgü ara konumda bırakılarak akış kabaca kısılabilir, ancak düzenli dozaj sağlamaz. Dozaj için rotary valf ya da helezon kullanılır.
Manuel mi pnömatik klape mi seçilmeli?
Seyrek açılıp kapanan bakım noktalarında manuel klape yeterlidir. Sık çalışan ya da otomasyona bağlı hatlarda pnömatik ya da elektrikli klape tercih edilir.
Sürgülü klape hangi malzemelerden üretilir?
Gövde ve sürgü karbon çelik ya da paslanmaz çelikten (AISI 304 ya da 316) üretilir. Gıda, kimya ve nemli ortamlarda paslanmaz tercih edilir.
Sürgülü klape sıkışırsa ne yapılmalı?
Kılavuzlarda birikme, eğri montaj ya da üstteki malzeme yükü sıkışmaya yol açar. Kılavuzlar temizlenir, montaj kontrol edilir; sorun sürerse tahrik gücü yeniden değerlendirilir.
- Kategori
- Toz Boşaltma ve Nakil Elemanları
- Üretim yeri
- İkitelli OSB, İstanbul
- Güncelleme










